Trong hành trình chăm sóc da, việc tìm kiếm một giải pháp vừa tẩy tế bào chết, vừa duy trì được hàng rào bảo vệ da luôn là một bài toán khó, đặc biệt đối với làn da nhạy cảm. Hoạt chất PHA nổi lên như một điểm sáng đột phá nhờ đáp ứng trọn vẹn các tiêu chí về độ an toàn, lành tính nhưng vẫn mang lại hiệu quả tái tạo biểu mô vượt trội. Trong bài viết sau, Doctor Acnes sẽ phân tích chi tiết từ cơ chế khoa học đến cách ứng dụng hoạt chất này vào chu trình dưỡng da hằng ngày.

PHA là gì?

PHA (polyhydroxy acid) là một thế hệ acid mới, được xem là hậu duệ của AHA. Các đại diện phổ biến nhất trong nhóm này bao gồm gluconolactone và lactobionic acid.

Điểm khác biệt cốt lõi nằm ở cấu trúc phân tử khi PHA sở hữu cấu trúc phân tử lớn hơn đáng kể so với AHA như glycolic acid. Nhờ kích thước này, PHA thẩm thấu vào lớp biểu mô chậm hơn, không đi sâu đột ngột vào các tầng dưới của da, từ đó hạn chế tối đa khả năng gây kích ứng, châm chích hoặc đỏ da.

Xem thêm:

AHA là gì? Công dụng và cách sử dụng AHA cho làn da sáng mịn

Công dụng tuyệt vời của PHA đối với làn da

Ngoài khả năng tẩy tế bào chết bề mặt, PHA còn mang lại nhiều giá trị sinh học quan trọng cho làn da thông qua các tác động cụ thể dưới đây:

Tái tạo bề mặt dịu nhẹ: hoạt chất giúp phân giải các liên kết giữa tế bào sừng già cỗi, giúp bề mặt da mịn màng và đều màu mà không làm tổn thương hàng rào lipid.
Cấp ẩm và giữ ẩm: cấu trúc PHA chứa nhiều nhóm chức hydroxyl (-OH) có khả năng ngậm nước mạnh mẽ, giúp duy trì độ ẩm tự nhiên cho da ngay trong quá trình tẩy tế bào chết.
Chống oxy hóa: thành phần lactobionic acid có khả năng ức chế các enzyme matrix metalloproteinases (MMP), tác nhân gây phá hủy collagen, từ đó hỗ trợ ngăn ngừa các dấu hiệu lão hóa sớm.
Củng cố hàng rào bảo vệ da: PHA hỗ trợ quá trình biệt hóa tế bào sừng, giúp lớp sừng trở nên khỏe mạnh và tăng khả năng chống chịu với các tác nhân từ môi trường.

Tác dụng của PHA đối với làn da (hình minh họa)

So sánh PHA với AHA và BHA

Việc lựa chọn giữa các nhóm acid phụ thuộc vào mục tiêu điều trị và đặc tính nền da của mỗi người.

Đặc tính	Nhóm PHA	Nhóm AHA	Nhóm BHA
Cấu trúc	Phân tử lớn và chứa nhiều nhóm -OH	Phân tử tan trong nước	Phân tử tan trong dầu
Độ thẩm thấu	Chậm, chỉ hoạt động nông trên bề mặt da	Nhanh và có khả năng đi sâu vào da	Đi sâu trực tiếp vào trong lỗ chân lông
Mức độ kích ứng	Rất thấp	Trung bình đến cao	Trung bình
Đặc tính nổi bật	Dưỡng ẩm, chống oxy hóa	Trị thâm, chống lão hóa	Trị mụn, kiểm soát dầu thừa
Đối tượng phù hợp	Da nhạy cảm, da khô và tình trạng Rosacea	Da lão hóa và da thô ráp	Da dầu và nền da mụn

Xem thêm:

BHA là gì? Cách trị mụn viêm bằng BHA an toàn, hiệu quả

Cách sử dụng PHA hiệu quả trong quy trình skincare hằng ngày

Để PHA phát huy tối đa công dụng mà vẫn đảm bảo an toàn, người dùng có thể tham khảo trình tự thực hiện dưới đây.

Làm sạch: sử dụng sữa rửa mặt dịu nhẹ nhằm loại bỏ sạch bụi bẩn trên da.
Sử dụng PHA: hoạt chất có thể được dùng ở các dạng như sữa rửa mặt, toner, serum hoặc kem dưỡng. Đối với dạng toner, sản phẩm được thoa trực tiếp ngay sau bước rửa mặt. Đối với dạng serum, sản phẩm sẽ được thoa trước bước kem dưỡng khóa ẩm.
Phục hồi: sử dụng các sản phẩm chứa vitamin B5, ceramide hoặc hyaluronic acid nhằm tăng cường độ ẩm tối ưu cho làn da.
Bảo vệ: nên sử dụng kem chống nắng phù hợp vào ban ngày, nguyên nhân là vì dù PHA ít gây nhạy cảm ánh sáng hơn AHA nhưng làn da sau khi tẩy tế bào chết vẫn cần được bảo vệ hiệu quả dưới ánh nắng mặt trời.

ca lâm sàng — Ca lâm sàng **điều trị mụn** tại Doctor Acnes

Những lưu ý quan trọng để sử dụng PHA đạt hiệu quả cao nhất

Để quá trình sử dụng hoạt chất này đạt được hiệu suất tối ưu, người dùng cần lưu tâm đến các nguyên tắc điều hòa tần suất và nồng độ dưới đây.

Tần suất thích nghi: dù lành tính, vẫn nên bắt đầu với tần suất 2 – 3 lần mỗi tuần để theo dõi đáp ứng của da trước khi tăng lên sử dụng hằng ngày.
Kiểm tra nồng độ: các sản phẩm chứa PHA thường có nồng độ từ 4% đến 15%. Đối với da cực kỳ nhạy cảm, nên bắt đầu ở nồng độ thấp.
Phối hợp hoạt chất: PHA có khả năng phối hợp rất tốt với retinoid hoặc vitamin C nhằm giảm bớt tác dụng phụ gây khô căng của các nhóm chất này, tuy nhiên người dùng cần sử dụng xen kẽ các buổi hoặc áp dụng cách quãng tùy thuộc vào độ khỏe thực tế của làn da.

Xem thêm:

Cách sử dụng retinoid trong điều trị mụn trứng cá

Gợi ý 5 sản phẩm chứa PHA thông dụng trên thị trường hiện nay

Doctor Acnes gợi ý danh sách các dòng sản phẩm chứa PHA phổ biến, được đánh giá cao về độ lành tính cũng như hiệu quả thực tế mà người dùng có thể tham khảo cho chu trình chăm sóc da của mình.

SVR Sebiaclear Gel Moussant

Thành phần chính: gluconolactone phối hợp cùng hoạt chất Mat SR nồng độ 2% trong công thức làm sạch không chứa xà phòng, giúp bảo tồn màng acid sinh lý và cấu trúc nền của da.
Công dụng chính: loại bỏ tạp chất và bã nhờn dư thừa, hỗ trợ phân giải các liên kết sừng tại cổ nang lông nhằm ngăn ngừa sự hình thành nhân mụn và điều tiết hoạt động của tuyến dầu.
Cảm nhận khi sử dụng: sản phẩm tạo bọt mịn, duy trì độ ẩm tự nhiên sau khi rửa và không gây hiện tượng mất nước xuyên biểu bì. Đây là giải pháp phù hợp cho nền da dầu mụn nhạy cảm nhờ khả năng làm sạch sâu nhưng vẫn bảo đảm tính toàn vẹn của hàng rào bảo vệ da.

Neostrata Restore PHA Facial Cleanser

Thành phần chính: 4% gluconolactone trong hệ nền tối giản, không chứa hương liệu và các gốc làm sạch mạnh.
Công dụng chính: tẩy tế bào chết hóa học nhẹ nhàng ở lớp sừng thượng bì, cung cấp độ ẩm và củng cố hàng rào bảo vệ da ngay trong quá trình làm sạch.
Cảm nhận khi sử dụng: kết cấu dạng gel lỏng, ít tạo bọt, mang lại cảm giác mềm mượt trên bề mặt da. Sản phẩm là lựa chọn ưu tiên cho các tình trạng da đang trong giai đoạn hồi phục sau các thủ thuật xâm lấn hoặc những trường hợp có nền da đỏ mạn tính.

Ekseption Pre-Serum Hyaluronic 2% PHA 5%

Thành phần chính: 5% gluconolactone phối hợp cùng 2% hyaluronic acid trọng lượng phân tử nhỏ.
Công dụng chính: đóng vai trò là tinh chất đệm giúp làm mềm lớp sừng, cấp ẩm tầng sâu và thúc đẩy tốc độ thay mới tế bào biểu mô.
Cảm nhận khi sử dụng: kết cấu serum lỏng, thấm sâu vào các tầng thượng bì. Việc sử dụng nồng độ 5% PHA tạo ra hiệu ứng làm mịn bề mặt rõ rệt, đồng thời giảm thiểu nguy cơ kích ứng cho các nền da nhạy cảm khi phối hợp cùng các sản phẩm có hoạt lực mạnh.

Candid AHA & PHA

Thành phần chính: phối hợp hiệp đồng giữa nhóm alpha hydroxy acid và polyhydroxy acid.
Công dụng chính: tái tạo cấu trúc bề mặt da, hỗ trợ cải thiện tình trạng dày sừng và sắc tố không đồng đều. Trong đó, PHA đóng vai trò điều hòa, giúp cấp ẩm và hạn chế các tác động gây viêm từ AHA nồng độ cao.
Cảm nhận khi sử dụng: sản phẩm cho thấy hiệu quả tái cấu trúc da nhanh chóng. Sự hiện diện của PHA giúp kiểm soát tốt hiện tượng châm chích và đỏ rát, giúp quá trình bóc tách tế bào chết diễn ra thuận lợi mà không làm suy yếu hàng rào bảo vệ da.

Neostrata Restore PHA Daily Moisturizer

Thành phần chính: gluconolactone phối hợp cùng vitamin E.
Công dụng chính: cung cấp độ ẩm kéo dài, chống oxy hóa và ngăn chặn các dấu hiệu lão hóa sớm do tác động từ môi trường.
Cảm nhận khi sử dụng: sản phẩm mang lại độ ẩm ổn định cho lớp sừng, giúp bề mặt da săn chắc và mịn màng hơn theo thời gian. Đây là bước khóa ẩm quan trọng để duy trì sức khỏe làn da hằng ngày mà không gây nguy cơ hình thành nhân mụn ẩn.

PHA chính là minh chứng cho việc tẩy tế bào chết không nhất thiết phải gây kích ứng da. Với đặc tính thẩm thấu chậm, cấp ẩm tốt và chống oxy hóa vượt trội, hoạt chất này là lựa chọn hàng đầu cho những làn da nhạy cảm hoặc đang gặp tình trạng chàm, trứng cá đỏ.

Nếu đang gặp các vấn đề về mụn hoặc lão hóa mà chưa biết cách xây dựng một chu trình chăm sóc da thế nào cho an toàn, hiệu quả, quý khách hàng đừng ngần ngại liên hệ ngay với Doctor Acnes để được các Bác sĩ Da liễu trực tiếp thăm khám và tư vấn phác đồ phù hợp nhất nhé!

Câu hỏi thường gặp

PHA có giúp trị mụn ẩn được không?

PHA hỗ trợ giải phóng bít tắc trên bề mặt, giúp lỗ chân lông thông thoáng hơn nên có khả năng ngăn chặn mụn ẩn hình thành. Tuy nhiên, nếu tình trạng mụn ẩn nằm sâu dưới da và xuất hiện dày đặc, việc phối hợp thêm BHA hoặc retinoid sẽ mang lại hiệu quả điều trị tối ưu hơn.

Người mới bắt đầu dùng acid nên chọn AHA hay PHA?

Đối với những người mới bắt đầu và lo ngại về tình trạng châm chích hoặc đỏ da, PHA là điểm khởi đầu an toàn nhất. Sau khi làn da đã xây dựng được khả năng dung nạp tốt, người dùng có thể chủ động chuyển sang AHA nồng độ thấp nếu muốn tăng cường hiệu quả làm sáng da và chống lão hóa.

PHA có dùng được cho phụ nữ mang thai không?

PHA như gluconolactone thường được xem là nhóm acid bôi ngoài da dịu nhẹ và ít hấp thu toàn thân hơn so với nhiều hoạt chất điều trị khác. Tuy nhiên, phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú nên ưu tiên sản phẩm đơn giản, tránh peel nồng độ cao và tham khảo ý kiến Bác sĩ trước khi dùng hoạt chất acid thường xuyên.

Tài liệu tham khảo

Grimes PE, Green BA, Wildnauer RH, Edison BL. “The use of polyhydroxy acids (PHAs) in photoaged skin“. Cutis. 2004 Feb;73(2 Suppl):3-13. PMID: 15002656
Algiert-Zielińska B, Mucha P, Rotsztejn H. “Lactic and lactobionic acids as typically moisturizing compounds“. Int J Dermatol. 2019 Mar;58(3):374-379. doi: 10.1111/ijd.14202. Epub 2018 Sep 30. PMID: 30270529
Kornhauser A, Coelho SG, Hearing VJ. “Applications of hydroxy acids: classification, mechanisms, and photoactivity“. Clin Cosmet Investig Dermatol. 2010 Nov 24;3:135-42. doi: 10.2147/CCID.S9042. PMID: 21437068; PMCID: PMC3047947

Bài viết này có hữu ích không?

Chọn 1-5 sao cho chất lượng bài viết

Điểm trung bình 5 / 5. Lượt đánh giá 2

Đăng ký tư vấn trực tiếp cùng Bác sĩ Da liễu

Nếu bạn cần tư vấn về các vấn đề da, hãy để lại thông tin để được thăm khám trực tiếp cùng đội ngũ Bác sĩ Da liễu tại Phòng khám Doctor Acnes